Người dẫn đầu về giá là doanh nghiệp có các thay đổi giá mà những người bán khác trên thị trường thường làm theo. Đó thường là người bán lớn nhất hoặc chi phối nhất trong ngành hàng. Các động thái của họ là tín hiệu về xu hướng giá, và những người chơi nhỏ hơn thường làm theo để tránh mất thị phần.
Vị thế dẫn đầu về giá hình thành thế nào
Vị thế dẫn đầu về giá không phải một vai trò chính thức. Nó hình thành khi một người bán có quy mô, lợi thế chi phí hoặc sức mạnh thương hiệu để đặt giá tham chiếu, và khi những người khác thấy đi theo an toàn hơn dẫn đầu. Ở một số thị trường, người dẫn đầu công bố thay đổi công khai. Ở thị trường khác, động thái của họ được suy ra từ thời điểm và quy mô các thay đổi trong ngành hàng.
Vị thế dẫn đầu cũng có thể thay đổi. Một doanh nghiệp mất quy mô, gặp cú sốc chi phí hoặc bước vào phân khúc mới có thể không còn là mốc tham chiếu. Người mới gia nhập với giá thấp hơn cũng có thể phá vỡ một quy luật đã định hình. Với bất kỳ người bán nào, câu hỏi hữu ích không phải ai đang dẫn đầu hôm nay, mà là hành vi của người dẫn đầu có còn là chỉ dẫn đáng tin cậy hay không.
Tín hiệu mà người khác đọc được
Người theo sau theo dõi nhiều tín hiệu, không chỉ mức giá công bố.
- Thay đổi giá niêm yết của các sản phẩm chủ lực, đây là tín hiệu mạnh nhất.
- Mức độ và thời điểm khuyến mãi, nhất là những đợt áp dụng cho nhiều mặt hàng cùng lúc.
- Thay đổi ngưỡng miễn phí vận chuyển, phí hoặc gói sản phẩm làm thay đổi giá thực tế.
- Phát ngôn công khai về chi phí, nguồn cung hoặc biên lợi nhuận mục tiêu.
Ví dụ thực tế
Ví dụ, một nhà bán lẻ lớn tăng giá một phụ kiện điện thoại phổ biến thêm 5 phần trăm. Trong vòng một tuần, bốn người bán nhỏ hơn tăng giá một mức tương tự. Hai người bán nhỏ hơn giữ nguyên giá, kỳ vọng sản lượng sẽ tăng. Sau một tháng, họ báo cáo số lượng bán cao hơn với biên lợi nhuận thấp hơn một chút. Động thái của nhà bán lẻ đã đặt ra mốc tham chiếu, còn hai người bán không làm theo đã chọn một sự đánh đổi khác. Số liệu là giả định dùng để minh họa.
Một cách hữu ích để hiểu động thái như vậy là hỏi vì sao nó được thực hiện. Chi phí tăng từ nhà cung cấp thường lan ra cả ngành hàng, vì mọi người bán đều chịu cùng chi phí. Một đợt khuyến mãi nhằm giành thị phần thường thì không, và người theo sau làm theo có thể mất biên lợi nhuận mà chẳng được bao nhiêu. Biết được lý do sẽ thay đổi cách phản ứng đúng.
Điều kiện giúp vị thế dẫn đầu ổn định
Vị thế dẫn đầu thường bền khi một vài người bán chiếm ưu thế, chi phí giữa họ tương đương, giá dễ so sánh và cùng những doanh nghiệp đó đối đầu nhau nhiều lần. Thị trường minh bạch khiến tín hiệu của người dẫn đầu rõ ràng. Thị trường có nhiều người bán nhỏ và giảm giá thường xuyên thường có vị thế dẫn đầu kém nhất quán hơn, vì không tín hiệu đơn lẻ nào có nhiều trọng lượng.
Vị thế dẫn đầu cũng chịu ảnh hưởng bởi mức độ các doanh nghiệp đối đầu nhau. Ở thị trường mà cùng những người bán cạnh tranh mỗi ngày trên nhiều sản phẩm, tín hiệu được đọc nhanh và các quy luật xuất hiện. Ở thị trường phân mảnh, nơi người bán hiếm khi đối đầu trực tiếp, ảnh hưởng của người dẫn đầu yếu hơn và các động thái của họ có thể không được chú ý.
Rủi ro cho người dẫn đầu
Người dẫn đầu thay đổi giá quá xa có thể mất sản lượng vào tay những người theo sau giữ nguyên giá, hoặc vào tay đối thủ mới thấy có cơ hội. Người theo sau cũng có thể bán rẻ hơn người dẫn đầu ở một số mặt hàng, biến tín hiệu dẫn dắt thành một cuộc đấu cạnh tranh. Người dẫn đầu nên theo dõi thị phần được hay mất sau mỗi lần điều chỉnh, chứ không chỉ riêng mức thay đổi giá.
Tín hiệu giá cũng phải được xử lý cẩn thận. Ở nhiều quốc gia, các đối thủ phối hợp giá có thể bị xem xét theo luật cạnh tranh. Mỗi lần thay đổi giá nên là quyết định doanh nghiệp đưa ra độc lập, dựa trên chi phí, cầu và chiến lược của chính mình, và hồ sơ nội bộ nên thể hiện cơ sở đó.
Người theo sau cũng có rủi ro riêng. Nếu người theo sau khớp giá với người dẫn đầu rồi người dẫn đầu đảo ngược động thái, họ có thể phải hạ giá lần nữa, và khách hàng có thể quen với quy luật đó. Mỗi thay đổi nên được đánh giá dựa trên bài toán kinh tế của chính nó, không chỉ dựa vào việc người dẫn đầu đã hành động trước.
Người bán nhỏ phản ứng thế nào
- Theo dõi thay đổi giá của người dẫn đầu cho từng sản phẩm, ghi lại ngày và mức độ của mỗi động thái.
- Quyết định trước sản phẩm nào sẽ làm theo, sản phẩm nào giữ giá và sản phẩm nào sẽ thử một mức giá khác.
- Thử phản ứng đã chọn trên một mẫu sản phẩm trong hai đến bốn tuần.
- Đo doanh số theo đơn vị, biên lợi nhuận và thị phần so với một nhóm đối chứng không thay đổi.
- Chọn cách phản ứng bảo vệ vị thế của bạn, không phải chỉ để bằng người dẫn đầu.
Cách phản ứng hiệu quả với sản phẩm này có thể không hiệu quả với sản phẩm khác. Cầu đối với hàng thiết yếu thường ít nhạy với thay đổi giá nhỏ hơn so với các món bổ sung không bắt buộc. Thử nghiệm theo nhóm sản phẩm, thay vì áp một quy tắc cho cả danh mục, cho kết quả đáng tin cậy hơn.
Theo dõi người dẫn đầu theo thời gian
Hãy lưu lịch sử đơn giản về giá của người dẫn đầu trong ngành hàng của bạn. Sau vài tháng, các quy luật sẽ xuất hiện, như giảm giá trước các dịp lễ lớn hoặc tăng giá sau khi chi phí nhà cung cấp thay đổi. Nắm được các quy luật này giúp người bán nhỏ chuẩn bị giá trước, thay vì phản ứng muộn và dưới áp lực.
Ghi lại lịch sử của người dẫn đầu cũng giúp lập kế hoạch. Khi người bán thấy người dẫn đầu tăng giá mỗi mùa xuân, họ có thể đưa kỳ vọng đó vào lịch của mình và đặt mục tiêu biên lợi nhuận trước động thái, thay vì quyết định dưới áp lực.
Điểm chính cần nhớ
- Người dẫn đầu về giá là doanh nghiệp có các thay đổi giá mà những người bán khác thường làm theo.
- Người dẫn đầu thường lớn hoặc chiếm ưu thế, và tín hiệu của họ cho thấy hướng đi của ngành hàng.
- Người theo sau nên phản ứng có chủ đích, dựa trên kế hoạch thành văn thay vì tự động làm theo.
- Quyết định giá phải được đưa ra độc lập, vì phối hợp giá có thể vi phạm luật cạnh tranh.
- Theo dõi người dẫn đầu theo thời gian để bạn có thể đoán trước thay đổi thay vì phản ứng muộn.
Câu hỏi thường gặp
Người dẫn đầu về giá có luôn là người bán lớn nhất không?
Thường là vậy, nhưng không phải lúc nào cũng thế. Quy mô thường cho người dẫn đầu sức ảnh hưởng, nhưng doanh nghiệp có thương hiệu mạnh hoặc chi phí thấp hơn cũng có thể đặt giá tham chiếu trong một phân khúc hẹp hơn.
Đi theo người dẫn đầu về giá có phạm luật không?
Làm theo một thay đổi giá công khai tự nó không phạm pháp. Phối hợp hoặc thỏa thuận giá với đối thủ thì có thể phạm pháp. Hãy đưa ra quyết định về giá một cách độc lập và lưu hồ sơ thể hiện căn cứ của các quyết định đó.
Người bán nhỏ có bao giờ nên dẫn đầu về giá?
Có thể, trong một thị trường ngách nơi họ có chi phí, dịch vụ hoặc dòng sản phẩm tốt nhất. Hãy thử thay đổi trên một nhóm sản phẩm giới hạn trước khi mở rộng ra toàn bộ.
Thuật ngữ liên quan
Trong BlackAha, Price Tracking giúp bạn tự động theo dõi giá và tình trạng tồn kho của đối thủ.