Định giá cạnh tranh nghĩa là đặt giá dựa trên giá của đối thủ. Bạn có thể đặt giá bằng mức trung bình thị trường, cao hơn để thể hiện chất lượng, hoặc thấp hơn để giành sản lượng. Vị trí đúng phụ thuộc vào thương hiệu, cơ cấu chi phí và kỳ vọng của khách hàng, không chỉ vào giá đối thủ đang bán.
Ba vị trí giá cơ bản
Mọi người bán đều có một vị trí so với thị trường, dù có chủ đích hay không. Có ba vị trí phổ biến. Vị trí cao cấp đặt giá trên mức giá thông thường của thị trường để thể hiện chất lượng, dịch vụ hoặc sự độc quyền. Vị trí ngang bằng nằm sát mức trung bình thị trường, để người mua quyết định dựa trên các yếu tố khác như tình trạng còn hàng hay sự tiện lợi. Vị trí giá trị nằm dưới thị trường, để thu hút người mua nhạy cảm về giá hoặc giành thị phần nhanh.
- Cao cấp: mức giá truyền tải chất lượng, nên sản phẩm phải chứng minh bằng dịch vụ, bảo hành hoặc sức mạnh thương hiệu.
- Ngang giá: giá sát với thị trường, nên tốc độ, dòng sản phẩm hoặc trải nghiệm quyết định đơn hàng.
- Giá trị: giá là lý do rõ ràng để mua, đòi hỏi cơ cấu chi phí đủ sức chịu biên lợi nhuận thấp hơn.
Vì sao vị trí giá quan trọng hơn một mức giá
Một mức giá đơn lẻ chỉ là ảnh chụp nhanh. Vị trí giá là một quy tắc. Ví dụ, người bán có thể quyết định luôn nằm trong khoảng 3 phần trăm so với đối thủ đáng tin cậy có giá thấp nhất ở mười sản phẩm hàng đầu, đồng thời giữ biên lợi nhuận gộp 25 phần trăm cho mọi sản phẩm còn lại. Quy tắc như vậy tự điều chỉnh khi thị trường biến động, và ngăn các quyết định ngắn hạn làm thay đổi vị trí của thương hiệu trên thị trường mà không có lý do rõ ràng.
Vị thế cũng cần một khung thời gian. Vị thế cao cấp có thể giữ được nhiều năm nếu thương hiệu tiếp tục đầu tư vào dịch vụ và chất lượng sản phẩm. Vị thế giá trị thường là một chiến dịch ngắn, dùng để gia nhập thị trường hoặc xả hàng, và nên có ngày kết thúc. Ghi lại khung thời gian cho từng nhóm sản phẩm giúp một chiến thuật tạm thời không vô tình trở thành bản sắc.
Ví dụ minh họa
Ví dụ, một cửa hàng online bán máy xay sinh tố có giá trung vị thị trường 80 và chi phí đơn vị 55. Ở mức 80, biên lợi nhuận gộp là 25, khoảng 31 phần trăm giá bán. Một đối thủ giảm xuống 72, điều này sẽ làm biên lợi nhuận còn 17, khoảng 24 phần trăm. Cửa hàng không chạy theo mọi đợt giảm giá. Cửa hàng chỉ khớp giá đối thủ ở mẫu này, vì nó mang lại phần lớn lưu lượng truy cập, và giữ các sản phẩm khác ở mức ngang bằng. Biên lợi nhuận của phần còn lại trong danh mục được giữ nguyên, và quyết định được ghi lại để rà soát sau một tháng. Các con số là giả định.
Logic tương tự áp dụng theo chiều ngược lại. Giả sử đợt giảm giá của đối thủ là vĩnh viễn và máy xay bán được ít hơn nhiều so với kỳ vọng ở mức 80. Cửa hàng có thể thử một gói, như máy xay kèm bình miễn phí, thay vì hạ giá. Cách này giữ nguyên giá tham chiếu mà vẫn cho người mua lý do để mua. Nếu gói không nâng được doanh số trong một tháng, cửa hàng có thể thử đổi giá trên một mẫu nhỏ đơn hàng.
Phản ứng hay chủ động lựa chọn
Nhiều người bán trượt dần vào định giá cạnh tranh bằng cách phản ứng. Mỗi lần đối thủ đổi giá, người bán cũng đổi theo, và vị trí giá do bên thay đổi sau cùng quyết định. Điều này có thể dẫn tới chiến tranh giá. Cách tốt hơn là chọn vị trí trước, rồi quyết định cách phản ứng. Một chính sách phản ứng trả lời ba câu hỏi: sản phẩm nào được khớp giá, phản ứng nhanh đến đâu, và khi nào người bán bỏ qua một động thái vì nó tạm thời hoặc không liên quan đến khách hàng của mình.
Một phép thử hữu ích là hỏi xem thay đổi của đối thủ có còn hợp lý nếu ngày mai đối thủ đó biến mất không. Nếu câu trả lời là không, thay đổi đó có thể không phản ánh một thực tế lâu dài về cầu, và làm theo có thể là sai lầm.
Khớp giá cũng là một tín hiệu gửi đến thị trường. Nếu một người bán luôn khớp giá, đối thủ biết rằng mọi lần giảm giá đều sẽ bị theo, điều có thể khiến cả ngành hàng ngày càng bị chi phối bởi giá.
Dùng dữ liệu đối thủ hiệu quả
Quyết định định giá cạnh tranh chỉ tốt khi dữ liệu đằng sau tốt. Hãy so sánh tương đương: cùng mẫu, cùng quy cách đóng gói và cùng điều kiện giao hàng. Một đối thủ trông rẻ hơn có thể tính phí vận chuyển cao hơn hoặc cộng thêm phí lúc thanh toán. Ghi lại ngày của mỗi lần quan sát, vì một mức giá thấy vào buổi sáng có thể không còn vào buổi chiều. Theo dõi giá theo thời gian giúp phân biệt các động thái lâu dài với khuyến mãi ngắn hạn.
Một số người bán còn theo dõi tần suất đối thủ đổi giá. Đối thủ đổi giá hằng ngày hành xử khác với đối thủ chỉ đổi hai lần mỗi năm. Những bên đổi giá thường xuyên hay chạy khuyến mãi ngắn có hạn, nên chờ vài ngày trước khi phản ứng có thể bảo vệ biên lợi nhuận mà không mất nhiều sản lượng.
Sai lầm thường gặp
- So sánh các sản phẩm không tương đương, khiến khoảng cách thực sự trông như chênh lệch về giá.
- Bỏ qua phí vận chuyển, thuế, phí thành viên và các phần đi kèm trong gói.
- Khớp mọi động thái của đối thủ, kể cả những đợt khuyến mãi tạm thời kết thúc trong vài ngày.
- Quên giá trị ngoài giá của sản phẩm, như chất lượng dịch vụ, chính sách đổi trả hoặc tốc độ giao hàng.
- Đặt vị trí giá một lần rồi không bao giờ xem lại khi chi phí hoặc kỳ vọng của khách hàng thay đổi.
Chọn và rà soát vị trí giá
- Xác định vị trí thương hiệu cho từng nhóm sản phẩm: cao cấp, ngang bằng hoặc giá trị.
- Đặt luật giá cho từng nhóm, thể hiện bằng quan hệ với thị trường, chẳng hạn một khoảng quanh giá trung vị.
- Viết một chính sách phản ứng ngắn, nêu các sản phẩm cần khớp giá và giới hạn thời gian cho mỗi lần phản ứng.
- Hằng tháng, so doanh số, biên lợi nhuận và thị phần với mục tiêu vị trí giá.
- Chỉ điều chỉnh luật khi nguyên nhân đã rõ, không phải vì một động thái của một đối thủ.
Điểm chính cần nhớ
- Chọn vị trí giá so với thị trường trước khi phản ứng với từng động thái của đối thủ.
- Thể hiện vị trí giá dưới dạng quy tắc, như một khoảng quanh giá trung vị, thay vì một mức giá duy nhất.
- So sánh tương đương, bao gồm phí vận chuyển, các loại phí và phần quà kèm theo.
- Dùng chính sách phản ứng bằng văn bản để tránh khớp giá không cần thiết và chiến tranh giá.
- Rà soát biên lợi nhuận và thị phần định kỳ, và chỉ thay đổi vị trí giá khi có lý do rõ ràng.
Câu hỏi thường gặp
Định giá cạnh tranh có giống khớp giá đối thủ không?
Không. Khớp giá là một phản ứng có thể có. Định giá cạnh tranh là lựa chọn rộng hơn về việc bạn muốn đứng ở đâu so với thị trường, và có thể gồm vị thế cao cấp hoặc giá trị cố ý khác với đối thủ.
Cửa hàng nhỏ có nên luôn đặt giá thấp hơn đối thủ lớn?
Không nhất thiết. Một cửa hàng nhỏ có thể thắng nhờ dịch vụ hoặc dòng sản phẩm ngách, và định giá thấp hơn đối thủ có thể bóp nghẹt biên lợi nhuận. Hãy thử vị thế trên vài sản phẩm trước khi áp dụng rộng.
Bao lâu nên rà soát vị thế cạnh tranh một lần?
Hầu hết người bán rà soát hằng tháng, và ngay sau một động thái lớn của đối thủ hoặc khi chi phí của chính mình thay đổi. Giữ buổi rà soát ngắn gọn, tập trung vào biên lợi nhuận và thị phần.
Thuật ngữ liên quan
Trong BlackAha, Price Tracking giúp bạn tự động theo dõi giá và tình trạng tồn kho của đối thủ.