Optymalna cena

Optymalna cena to punkt cenowy, który najlepiej realizuje określony cel, najczęściej maksymalny zysk. Zależy od dwóch rzeczy: ile sztuk klienci kupią przy każdej cenie i ile kosztuje wytworzenie lub obsługa każdej sztuki. Ponieważ obie są niepewne, optymalną cenę znajduje się przez modelowanie i testy, a nie samą intuicję.

Najpierw określ cel

Optymalna cena ma sens dopiero po określeniu celu. Firma może dążyć do maksymalnego zysku, maksymalnego przychodu, największego udziału w rynku lub najwyższej wartości klientów w czasie. Każdy cel prowadzi do innej ceny, więc zespół musi wybrać jeden przed jakimkolwiek obliczeniem.

W przypadku większości dojrzałych produktów domyślnym celem jest zysk. Dalsza część artykułu to zakłada, ale ta sama metoda działa dla innych celów z inną funkcją celu.

Zależność zysku

Zysk to marża na sztuce pomnożona przez liczbę sprzedanych sztuk. Marża na sztuce to cena minus koszt jednostkowy. Liczba sztuk zależy od ceny poprzez krzywą popytu. W prostym zapisie zysk równa się (cena minus koszt jednostkowy) razy ilość popytu przy tej cenie.

Powstaje kompromis. Wyższa cena przynosi więcej na każdej sztuce, ale zwykle sprzedaje mniej sztuk. Niższa cena sprzedaje więcej sztuk, ale na każdej zarabia mniej. Optymalna cena leży tam, gdzie oba efekty się równoważą.

Przykład obliczenia

Załóżmy, że dostarczenie produktu kosztuje 20 dolarów za sztukę. Załóżmy, że popyt podlega regule: ilość równa się 500 minus 10 razy cena. Liczby są przykładowe, dobrane tak, by arytmetyka była prosta.

  • Przy 30 dolarach ilość wynosi 200, a zysk to 10 razy 200, czyli 2000 dolarów
  • Przy 35 dolarach ilość wynosi 150, a zysk to 15 razy 150, czyli 2250 dolarów
  • Przy 40 dolarach ilość wynosi 100, a zysk to 20 razy 100, czyli 2000 dolarów

Zysk osiąga szczyt przy 35 dolarach. Skrót z rachunku różniczkowego daje tę samą odpowiedź: przyrównanie pochodnej zysku do zera daje cenę 35 dolarów. Ceny 30 i 40 przynoszą mniej, więc najlepszy wybór leży między nimi, bliżej środka niż któregokolwiek krańca.

Ta sama metoda działa, gdy koszty nie są stałe na sztukę. Jeśli produkt ma koszt skokowy, np. drugą linię produkcyjną uruchamianą po przekroczeniu pewnego wolumenu, krzywa zysku ma załamanie zamiast gładkiego szczytu. Najlepsza cena leży wtedy w punkcie załamania lub po jednej jego stronie, zależnie od tego, gdzie wypada popyt. Modeluj strukturę kosztów tak, jak naprawdę się zachowuje, a nie jako jedną średnią liczbę.

Szacowanie popytu w praktyce

Powyższa reguła popytu jest tu znana, bo ją podano. W prawdziwej firmie trzeba ją oszacować z danych. Przydatne źródła to dotychczasowa sprzedaż przy różnych cenach, kontrolowane testy, w których część klientów widzi inną cenę, oraz reakcja sprzedaży na rabaty i kampanie.

Szacunki z krótkich lub zaszumionych okresów mogą wprowadzać w błąd. Pojedyncza promocja może zbiec się ze świętem lub brakiem towaru gdzie indziej, więc pozorna reakcja na cenę częściowo wynika z czegoś innego. Oddziel wpływ ceny od innych zmian, zanim zaufasz krzywej.

Testowanie bez utraty sprzedaży

Bezpiecznym sposobem znalezienia optymalnej ceny jest testowanie małymi krokami. Podziel ruch między dwie ceny na określony czas, porównuj zysk, a nie tylko wolumen sprzedaży, i przedłużaj test tylko wtedy, gdy wynik jest jasny. Przy szybko rotujących towarach test powinien być krótki, a przy produktach o wolnych cyklach zakupowych dłuższy.

  • Wybierz dwa lub trzy punkty cenowe bliskie obecnej cenie
  • Mierz zysk na odwiedzającego, a nie tylko liczbę sprzedanych sztuk
  • Prowadź każdy test wystarczająco długo, by objąć normalne wzorce tygodniowe
  • Przerwij test wcześniej, jeśli jedna cena wyraźnie przynosi straty

Prowadząc testy cen, zapisuj też warunki. Pogoda, pora roku, stany magazynowe i kampanie marketingowe wpływają na popyt. Porównuj testy w podobnym czasie i przy podobnym ruchu, inaczej wynik może odzwierciedlać moment, a nie cenę.

Częste błędy

  • Optymalizacja jednego produktu w oderwaniu od innych, z którymi jest sprzedawany
  • Pomijanie reakcji konkurentów na zmianę ceny
  • Przyjmowanie wolumenu za cel, gdy firma potrzebuje zysku
  • Zmienianie ceny tak często, że klienci nie mogą wyrobić sobie oczekiwań

Mniej widocznym błędem jest optymalizacja względem nieaktualnego kosztu. Jeśli rosną opłaty lub koszty dostawy, optymalna cena też się przesuwa, a wczorajsza odpowiedź może dziś przynosić straty.

Miejsce w szerszym planie

Optymalna cena to jedna z danych wejściowych strategii cenowej, a nie cała strategia. Działa najlepiej razem z pozycjonowaniem marki, ograniczeniami prawnymi i zaufaniem klientów. Model może powiedzieć, że cena maksymalizuje zysk w przyszłym miesiącu, ale nie powie, czy zmiana nie zaszkodzi lojalności w ciągu trzech lat.

Kluczowe wnioski

  • Nazwij cel, np. zysk, zanim wybierzesz cenę.
  • Zysk to marża na sztuce razy ilość sprzedana przy tej cenie.
  • Szacuj popyt na podstawie testów i starannej analizy, a nie przypuszczeń.
  • Sprawdzaj optimum ponownie, gdy zmieniają się koszty, konkurenci lub popyt.

Najczęściej zadawane pytania

Czy optymalna cena to najwyższa możliwa cena?

Nie. Bardzo wysoka cena zwykle sprzedaje niewiele sztuk, a zysk spada. Optymalna cena równoważy marżę i wolumen.

Ile danych potrzeba, by znaleźć optymalną cenę?

Tyle, by oszacować, jak sprzedaż reaguje na kilka różnych cen. Małe próbki mogą dawać mylące krzywe, więc poszerz test lub poczekaj na więcej okresów, zanim zaczniesz działać.

Czy optymalną wycenę można zautomatyzować?

Tak, w ramach reguł. Narzędzia automatyczne mogą testować ceny i przeliczać je, gdy zmieniają się warunki, ale cel, limity i ocena wyników powinny zostać w rękach ludzi.

Powiązane pojęcia

W BlackAha, Smart Price pomaga uzyskać rekomendowaną cenę sprzedaży dla każdego produktu na podstawie cen konkurencji i rynku.

Wróć do Słownika cen