Giá bán là số tiền khách hàng thực sự trả cho một sản phẩm sau khi áp dụng chiết khấu, khuyến mãi và đôi khi cả thuế. Nó có thể thấp hơn giá niêm yết, nên theo dõi giá bán cho thấy doanh nghiệp thực sự giữ lại bao nhiêu doanh thu từ mỗi lượt bán.
Giá bán và giá niêm yết
Giá niêm yết là con số khởi điểm người bán công bố. Giá bán là con số người mua chốt khi thanh toán. Khi không có giảm giá, hai con số như nhau. Khi có khuyến mãi, mã giảm giá hoặc mức giá thương lượng, giá bán sẽ thấp hơn giá niêm yết.
Nhiều lỗi báo cáo đến từ việc trộn lẫn hai con số này. Một bảng điều khiển chỉ hiển thị giá niêm yết sẽ phóng đại giá trị bán hàng, còn một bảng chỉ hiển thị giá bán sẽ che giấu chi phí của việc giảm giá đối với doanh nghiệp.
Giá bán cũng ảnh hưởng đến cách thương hiệu được nhìn nhận theo thời gian. Người mua thường xuyên thấy sản phẩm bán thấp hơn nhiều so với giá niêm yết có thể bắt đầu chờ khuyến mãi, làm giảm mức giá họ sẵn lòng trả khi mua giá đầy đủ. Theo dõi giá bán giúp đội ngũ nhận ra khi một sản phẩm chuyển từ giảm giá thỉnh thoảng sang một khuôn mẫu khiến người mua hình thành thói quen.
Cách tính cơ bản
Dạng đơn giản nhất lấy giá niêm yết trừ khoản giảm. Ví dụ, một chiếc áo khoác niêm yết 100 đô la giảm 20 phần trăm sẽ bán với giá 80 đô la. Khoản giảm là 20 đô la, và giá bán là 80 đô la. Đây là ví dụ minh họa với mức giá giả định.
Giảm giá cộng dồn cần cẩn thận hơn. Giả sử chiếc áo khoác đó còn có mã giảm cố định 10 đô la áp dụng sau khoản giảm theo phần trăm. Áp theo thứ tự đó, người mua trả 70 đô la. Nếu mã 10 đô la được áp trước, giá thành 90 đô la, rồi giảm 20 phần trăm còn 72 đô la. Thứ tự giảm giá có ảnh hưởng, nên trình tự dùng khi thanh toán cần được ghi lại và áp dụng giống nhau trong mọi báo cáo.
Thuế và số tiền người bán giữ lại
Quy định thuế khác nhau theo thị trường. Ở một số nơi, giá niêm yết đã gồm thuế bán hàng hoặc thuế giá trị gia tăng, nên giá bán bao gồm thuế. Ở nơi khác, thuế được cộng khi thanh toán. Doanh thu của người bán thường là giá bán trước thuế, vì thuế được thu hộ cho nhà nước và không phải thu nhập.
Ví dụ, một dịch vụ niêm yết 80 đô la trước thuế, cộng thuế 10 phần trăm lúc thanh toán, thành 88 đô la với người mua. Người bán ghi nhận 80 đô la là doanh thu. Báo cáo tính cả 88 đô la sẽ thổi phồng doanh số đúng bằng số thuế đã thu.
Phí vận chuyển cũng đặt ra câu hỏi tương tự. Một số người bán gộp phí vận chuyển vào giá bán, số khác hiển thị riêng. Hãy chọn một cách cho mỗi kênh và báo cáo nhất quán. Nếu không, một sản phẩm trông rẻ hơn trên một trang có thể chỉ đơn giản là đang kèm phí giao hàng cao hơn.
Giá bán trung bình
Một thước đo hữu ích trên nhiều đơn bán là giá bán trung bình. Nó bằng tổng doanh thu chia cho số đơn vị đã bán. Nó cho thấy số tiền điển hình thu được trên mỗi đơn vị sau mọi khoản giảm giá, nhiều thông tin hơn giá niêm yết trung bình.
- Tổng doanh thu thuần trong kỳ, sau chiết khấu và hoàn tiền
- Số đơn vị bán trong cùng kỳ, mỗi lượt bán tính một lần
- Giá bán trung bình bằng doanh thu chia cho số đơn vị
Giả sử một cửa hàng bán 500 đơn vị trong tháng và thu 41,000 đô la doanh thu thuần. Giá bán trung bình là 82 đô la. Nếu giá niêm yết trung bình của số hàng đó là 95 đô la, cửa hàng đã nhường trung bình khoảng 13 đô la mỗi đơn vị qua khuyến mãi và mã giảm giá.
Giảm giá ẩn ở đâu
Giá bán thường trượt dưới kế hoạch mà không do một quyết định rõ ràng nào. Một đợt khuyến mãi cuối tuần có thể bị kéo dài, một mã giảm giá có thể bị chia sẻ rộng rãi, hoặc một gói có thể kèm một món bán lỗ. Mỗi thay đổi đều nhỏ, nhưng cộng lại chúng kéo giá bán trung bình xuống tháng này qua tháng khác.
Theo dõi khoảng cách giữa giá niêm yết và giá bán theo sản phẩm, kênh và chiến dịch. Khoảng cách nới rộng ở một kênh là cảnh báo sớm rằng chính sách giảm giá không còn làm đúng việc của nó.
Sai lầm thường gặp
- Ghi giá niêm yết làm doanh thu trong báo cáo bán hàng hoặc ngân sách
- Bỏ qua hoàn tiền và hàng trả lại khi tính giá bán ròng
- Áp dụng các khoản giảm giá cộng dồn theo thứ tự khác với lúc thanh toán
- Trộn lẫn số liệu đã gồm thuế và chưa gồm thuế trong cùng một bảng
Định nghĩa các thuật ngữ một lần, và nêu rõ mỗi con số có bao gồm thuế, phí vận chuyển và giảm giá hay không. Sự nhất quán quan trọng hơn quy ước cụ thể được chọn, vì đội ngũ chỉ so sánh được kết quả khi mọi con số tuân theo cùng quy tắc.
Cách áp dụng
Hãy bắt đầu bằng việc báo cáo giá bán của từng sản phẩm, rồi so với giá niêm yết để tìm mức giảm giá trung bình. Tiếp theo, kiểm tra khoản giảm nào tạo ra chênh lệch và liệu chúng có mang lại đủ sản lượng tăng thêm để bù chi phí không. Một khoản giảm giá tăng số lượng bán 5 phần trăm nhưng hạ giá 20 phần trăm thường gây lỗ.
Điểm chính cần nhớ
- Giá bán là số tiền khách hàng trả sau chiết khấu, không phải giá niêm yết.
- Các khoản giảm giá cộng dồn phải được áp dụng theo thứ tự cố định và được ghi lại.
- Cách xử lý thuế cần được nêu rõ để doanh thu không bị phóng đại.
- Giá bán trung bình bằng doanh thu thuần chia cho số đơn vị đã bán.
Câu hỏi thường gặp
Giá bán có giống giá khuyến mãi không?
Không phải lúc nào cũng vậy. Giá khuyến mãi là giá niêm yết đã giảm hiển thị trên trang sản phẩm. Giá bán là số tiền thực trả, có thể còn thấp hơn nữa sau mã giảm giá hoặc điểm thưởng thành viên.
Giá bán đã bao gồm thuế chưa?
Tùy vào thị trường và cách hiển thị giá. Một số giá đã gồm thuế, một số cộng thuế khi thanh toán. Luôn ghi rõ báo cáo dùng quy ước nào.
Vì sao giá bán trung bình quan trọng?
Nó cho thấy một đơn vị điển hình mang về bao nhiêu sau giảm giá. Nó giúp so sánh các kỳ, sản phẩm và kênh mà không bị số đơn vị bán ra làm sai lệch.
Thuật ngữ liên quan
Trong BlackAha, Smart Price giúp bạn có giá bán đề xuất cho mọi sản phẩm, dựa trên giá đối thủ và giá thị trường.